Ahiler Kalkınma Ajansının (AHİKA) başvurusu ile Nevşehir'in Ürgüp ilçesinde yetiştirilen Bitirgen Kayısısı, uluslararası Slow Food hareketinin Ark of Taste (Lezzet Sandığı) listesine dahil edildi.
Kapadokya'nın iklim ve toprak koşullarına uyum sağlayan Bitirgen Kayısısı, kendine özgü tatlı aroması, yoğun ve lifli dokusu ile geleneksel kurutma yöntemiyle öne çıkıyor. Çekirdekleri çıkarılmadan bütün hâlde kurutulan kayısı, Bitirgen Kayısı Yahnisi, Kayısı Dolması ve Kuru Kayısı Yağlaması gibi yöresel yemeklerle Nevşehir'in gastronomi kültüründe önemli bir yer tutuyor.
Kaybolma riski taşıyan yerel ürünlerin korunmasını ve tanıtılmasını amaçlayan Ark of Taste listesine dahil edilen Bitirgen Kayısısı, bölgenin tarımsal biyoçeşitliliği ve kültürel mirası açısından önem taşıyor.
Ahiler Kalkınma Ajansı tarafından yürütülen bu çalışma, yerel çeşitlerin korunmasına, geleneksel üretim bilgisinin gelecek nesillere aktarılmasına ve Kapadokya'nın gastronomik değerlerinin uluslararası düzeyde tanıtılmasına katkı sağlıyor.
AHİKA’nın başvuruları sonucunda, 2023 yılından bu yana bölgemizden 19 yöresel ürün uluslararası Ark of Taste (Lezzet Sandığı) etiketi alarak tescillenmiş ve dünya çapında tanınırlık kazanmıştır.
Bunlar;
Aksaray’da: Eşmekaya Koyun Yoğurdu, Gelveri Ekmeği, Aksaray Tulum Kebabı, Gelveri Tava
Kırıkkale’de: Kılıçlar Soğanı, Delice Doğal Kaynak Tuzu, Delice Beyazı Üzümü
Kırşehir’de: Cemele Biberi, Kırşehir Çirleme, Kaman Cevizi, Kırşehir Höşmerim Tatlısı
Nevşehir’de: Ayhan Patlıcanı, Nevşehir Simidi, Nevşehir Pelveri, Nevşehir Bitirgen Kayısı
Niğde’de: Darboğaz Kirazı, Bor Söğürmesi, Niğde Dermason Fasulyesi, Niğde Geven Balı
Lezzet Sandığı olarak isimlendirilen Ark of Taste, merkezi İtalya'da bulunan Slowfood Biyoçeşitlilik Vakfı tarafından yönetilmekte olup unutulmaya yüz tutmuş geleneksel ürünleri, geleneksel üretim ve pişirme yöntemlerini, yerli tohumu ve organik üretimde biyoçeşitliliği korumayı hedefleyen, ülkelerin gıda çeşitliliğini korumak ve farkındalık yaratmak amacıyla yerli üreticiyi teşvik eden ve tarımı destekleyen uluslararası bir etiket sistemidir. Ark of Taste etiketine sahip Türkiye’den toplamda 174 yöresel ürün bulunmaktadır.
TR71 Bölgesi yöresel ürünlerinin Ark of Taste etiketi almasına yönelik faaliyetlere 2027 yılında da devam edilecektir.
Slow Food Foundation for Biodiversity : https://www.fondazioneslowfood.com/en/nazioni-arca/turkey-en/
